NederlandsEnglish
Springzaad
  Home | Sitemap | Contact | Mijn Springzaad  
meer ruimte voor natuur en kinderen
Springzaad
meer ruimte voor natuur en kinderen

Vriend of partner worden

Nieuws

23 januari 2014
Onderzoek: het gebruik van natuurspeelplekken in Amsterdam

(Samenvatting) In het kader van zijn studie ‘Urban Environmental Management’ van de Wageningen Universiteit heeft  Antonio Roade Tato voor de GGD Amsterdam van april-augustus 2013 een onderzoek gedaan naar het gebruik van natuurlijke speelplekken in Amsterdam. Dit beperkte pilot-onderzoek is onderdeel van de ontwikkeling van een instrument voor de “beoordeling gebruikswaarde gemeentelijke groene/speelplekken”.


Elf speeltuinen in Amsterdam Oost en (Nieuw) West

Het doel van dit eerste onderzoek was het verkrijgen van inzicht in de toegevoegde waarde ‘natuurlijkheid’ bij speeltuinen. Welke factoren kunnen het gebruik van natuurspeeltuinen beïnvloeden? Hierbij zijn een elftal speeltuinen in Amsterdam Oost en in (Nieuw) West betrokken. Niet perse natuurspeeltuinen pur sang. De speeltuinen variëren in ‘natuurlijkheidsgraad’ van 4 t/m 12 volgens zelfbepaalde maatstaven waarbij 12 het maximum natuurlijke is.  Natuurspeeltuinen Het Woeste Westen en de Natureluur komen met een score van respectievelijk een 11 en een 12 als meest natuurlijke uit de bus. Er is onderzoek gedaan via interviews met de ouders en via observatie en tellingen.

 

Hoeveel mensen maken gebruik van de plek?

Via tellingen bleek dat het gebruik, d.i. de aantallen bezoekers aanwezig op de observatiemomenten (gem. 6x/speeltuin), oploopt met de mate van natuurlijkheid van de speeltuin. Maar dat lijkt geen oorzakelijk verband: de twee meest natuurlijke speeltuinen, Het Woeste Westen en de Natureluur, zijn namelijk ook de grootste, dus hebben ook ruimte voor meer bezoekers. Het flinke verschil in gebruik tussen deze twee grootste speeltuinen wordt verklaard door de aanwezigheid van faciliteiten en speeltuin’leiders’. Ondanks dat de Natureluur als natuurlijker wordt aangemerkt is het gebruik tijdens de tellingen de helft minder. Er valt volgens de onderzoeker nog een grote winst te behalen bij deze speeltuin. Overigens is  tijdens de teldagen de speelplek in park Frankendael het meest bezocht (natuurlijkheid 9).

 

Verhouding meisjes-jongens

De aanwezige kinderen geven, via de ondervraagde ouders, aan liever met de natuur te spelen dan met traditionele toestellen en/of (bal)spelen. De ratio meisjes-jongens stijgt bij een toenemende mate van natuurlijkheid van de speeltuin. Bij natuurspeeltuin Het Woeste Westen viel op dat daar zelfs meer meisjes dan jongens speelden. De reden is waarschijnlijk het veilige klimaat dat er op deze speeltuin wordt geboden. Dit in tegenstelling tot de Natureluur waar veel meer jongens dan meisjes spelen en waar volgens de onderzoeker ook een onveiliger klimaat heerst (lees: er zijn geen speeltuinmensen aanwezig). Gemiddeld speelden er over alle speeltuinen 25% meer jongens. Dit is minder dan verwacht volgens de literatuur.

 

Hoe lang blijven kinderen en hoe vaak komen ze?

Via de vragenlijsten kwam aan het licht dat de duur van de bezoeken ook opliep met de mate van natuurlijkheid van de speeltuin (3 uur bij Het Woeste Westen en 2,6 uur bij Plan West en de Natureluur, de andere speeltuinen gemiddeld 1,6 uur). De afstand blijkt voor ouders een belangrijke reden om naar een bepaalde speeltuin te gaan. Maar bij de meest natuurlijke speeltuinen Het Woeste Westen en de Natureluur is de mate van natuurlijkheid de belangrijke reden voor de keuze daar heen te gaan. De (reis)afstand die de ouders afleggen voor een bezoek naar deze twee speeltuinen is gem. 3,5 kilometer, bij de andere speeltuinen gem. 1 km. De frequentie van het bezoek is wel weer lager zodat je kunt concluderen dat een bezoek naar de Het Woeste Westen en de Natureluur meer als uitje wordt beschouwd. Het feit dat de bezoekers van verder weg uit de stad komen versterkt volgens de onderzoeker het ‘sociaal kapitaal’ van de stad. Mensen van verschillende komaf en verschillende delen, buurten en wijken ontmoeten elkaar op deze plekken.

 

Speelwater is belangrijkste speelelement
Wat is het belang van de mogelijkheid om te spelen in en mét de natuur? De aanwezigheid van natuurlijke elementen wordt bij de ouders van alle onderzochte speeltuinen belangrijk tot zeer belangrijk gevonden. De respondenten op de meest natuurlijke speeltuinen geven aan het erg belangrijk te vinden dat de kinderen ook echt mét de natuur en (losse)natuurlijke elementen kunnen spelen. Dit toont ook aan dat ze daar ook echt voor komen. Speelwater wordt als belangrijkste speelelement opgevoerd. Ouders vinden het verder belangrijk dat er (toilet)faciliteiten zijn en dat er iets te eten en/of te drinken verkrijgbaar is.

 

Lees hier het volledige rapport.

 

N.B. Er is nog een uitgebreidere Nederlandse versie in de maak. Alle resultaten van het project "Gebruik van groene/speelplekken" zullen terecht komen op de website www.academischewerkplaatsmmk.nl. U kunt deze site in de gaten houden of dhr. Frits van den Berg mailen dat u geïnteresseerd bent in het rapport zodra het klaar is.

 

dr ir G.P. van den Berg|adviseur

GGD AMSTERDAM |Milieu & Gezondheid

e-mail: fvdberg@ggd.amsterdam.nl


« terug naar NIEUWSoverzicht


| |
Vriend of partner worden